logojwpott  

jurry pott

HV 0201 het feest van sinterklaas

Het Feest van Sinterklaas

Thuis deden we vanuit zakelijk oogpunt natuurlijk aan Sinterklaas, maar aan het feest van Sinterklaas deden we niet. Hierover wil ik aan jullie graag vertellen.

We hadden thuis een banketbakkerszaak en dan hadden we het erg druk met Sinterklaas. De etalages werden van gewoon alledaags omgetoverd in Sinterklaasstemming, daartoe werd de lichtbak van zolder gehaald. Op het glas reed in kleuren mooi verlicht onder een heldere maan over de daken tussen enkele schoorstenen door Sinterklaas, zittend op zijn witte schimmel en Zwarte Pieten deden grote cadeaus in de schoorsteenpijpen. Het was een prachtige lichtbak voor al in het donker. Daarvoor werden op schalen en plateaus allerlei heerlijkheden uitgestald, en dat alles om maar veel klanten te trekken. Al vele weken van te tevoren waren we dan ook in de bakkerij bezig om de bestellijst van alle zoetigheden en lekkernijen in opdracht van de nimmer doodgaande, maar het eeuwig leven hebbende op deze aardbodem en daarom elk jaar terugkerende grijsaard uit het zonnige Spanje te vervolmaken. Zo stroomden de bestellingen binnen van velerlei kant en van allerlei klanten, die zichzelf in deze tijd ook een goed heiligman of zelfs toen al emancipatorisch gedacht een goed heilige vrouw beschouwden in deze laatste maand van het jaar. En er zijn wat lekkernijen en zoetigheden. Ik zal jullie niet een totaal beeld opsommen, maar wil jullie toch ook weer niet al te veel van het vele lekkers onthouden. Gevulde speculaas, boterletters, de S van Sinterklaas en alle andere letters van het alfabet kwamen we tegen al naar gelang de naam van de gulle gever of geefster, marsepein in allerlei vorm en kleur, speculaasjes met en zonder amandelschaafsel. Ik hoor nog het ratelen van die speculaasmachine, die uit een kruidige deegklomp, die je steeds moest aandrukken, steeds andere speculaaskoekjes in spe op het linnen uitloopbandje neerlegde, die je dan nog op de met roomboter ingesmeerde plaat al of niet bestrooid met amandelschaafsel moest leggen. En al die speculaasharten, mooi uit de vormen gesneden en grote speculaaspoppen uit de diverse speculaasplanken, dat was nog eens echt handwerk. En niet te vergeten de witte en bruine, melk en pure chocoladeletters, soms nog weer opgesierd met draganten bloemetjes of rozetjes,

altijd weer een hele opgave om die letters ongebroken uit de vormen te krijgen. En dan nog al dat zachtgeurende fondant in echt zoete fondantkleuren, hard en zacht in uitvoering. En als dat allemaal klaar was, dan was je er nog lang niet. Nee, fondantjes moesten op schaaltjes in de vitrine, de speculaasjes moesten ingepakt worden in blikken dozen om de versheid te kunnen blijven waarborgen, want we hadden op de zijkant van de zakken staan, 'het is haast niet te geloven, maar ze komen juist uit de oven'. En zo'n spreuk moet je natuurlijk als je zo'n zaak hebt elke dag waarmaken, want anders gooi je je goede naam te grabbel. Chocoladeletters moesten keurig ingepakt worden, eerst in een cellofaan zakje en dan moest je dat weer in een kartonnen doosje schuiven, heel voorzichtig, want o wee als er iets kapot ging, dan moest het hele proces van de letter M weer opnieuw beginnen. Ondanks de uitmuntende zorg, die wij allen aan het inpakken van die breekbare chocoladeletters hebben besteed, kwamen er na de koop van de chocoladeletter van Sinterklaas altijd wel enkele ontvangers terug met een gebroken G of H, ze vonden dat zo jammer. Aan het doosje konden ze zien, dat hun Sinterklaas die chocoladeletter bij ons gekocht had, ze wilden dan alsnog graag een hele. Ik heb dat nooit goed begrepen, eigenlijk wij allemaal, die harde werkers, want even later werd onze zorg met veel elan gebroken en de tanden werden in een ontstaan stuk gezet en dan zeiden ze: Ó, wat lekker!. Waarom ze dan altijd hele chocoladeletters wilden hebben, is voor mij tot op de dag van vandaag een groot raadsel. Ik was wel jaloers op Droste en Van Houten, want die kregen kapotte letters nimmer terug, want dan wisten de mensen niet, waar Sint die chocoladeletter gekocht had. Dit is een van de redenen waarom we na enkele jaren met de eigen fabricage van chocoladeletters zijn gestopt.

Bestellingen hadden we te over. Mijn vader, was een echte zakenman. Hij zei tegen mij en mijn vriend al weken van te voren: 'Jongens, ga naar de boeren in Streukel, Genne en Mastenbroek,- buurtschappen waar de boerderijen toch wel hele einden uit elkaar waren gelegen en vraag of ze nog wat nodig hebben voor de feestdagen van Sinterklaas, Kerst en Oud en Nieuw. 'Nou, dat was niet tegen dovemans oren gezegd, wij waren immers jong en wilden best helpen en ook wat verdienen en zo fietsten we heel wat wegen af en vroegen bij alle boerinnen of ze nog wat nodig hadden voor de feestelijke hoogtijdagen. De bestellingen, van speculaas en boterletters voor het eerste feest werden gevolgd door kerstkransjes en voor de jaarwisseling de oliebollen, werden opgeschreven en ons hart ging van blijheid en geldgewin sneller kloppen. Alleen toen moesten in die week voor Sinterklaas ook al die bestellingen bezorgd worden. Op de fiets, trappen tegen de koude wind in, met een tas aan het stuur vol zakken speculaasjes, en andere heerlijkheden, die af en toe een trap kregen van een voet, die ongelukkigerwijs wat vooruit schoot. En verder waren de fietstassen goed gevuld. We namen zoveel mogelijk mee. Maar waar we toen in een middag de bestellingen opnamen, daar moesten we nu vele keren over heen en weer fietsen. Koud, verkleumd, even weer wat opwarmen en dan weer opnieuw op pad. Ik heb dat alles later eigenlijk wel allemaal verwenst, maar ja, het geld, dat je ervoor kreeg, vergoedde veel.

Ik vond het wel eigenaardig, dat mijn vriend, enkele middagen niet kon meehelpen en mij alleen liet fietsen tegen weer en wind in. Hij deelde mij dan 's morgens mee, dat hij 's middags niet mee kon, omdat hij andere verplichtingen had. Ik vond dat mooi gezegd, en zoals onder vrienden geldend is, vertrouwde je op elkaar en vroeg niet naar de ware redenen. Je geloofde elkaar op het woord en zo vertrouwde je elkaar. Samen bereisden en bestelden we de buitengebieden en ik deed op die momenten alleen de bestellingen in de plaats zelf.

Ik heb het echter wel als een heel vreemde gewaarwording ervaren, toen ik op zo'n middag de bestelling bracht bij een van onze vele klanten. De deur werd geopend door een Zwarte Piet, op zich niet zo vreemd, dat gebeurt in die tijd van het jaar wel vaker, maar in die Piet ontwaarde ik door de zwarte grime toch duidelijk de trekken van het gezicht van mijn beste vriend. De stem was ook heel duidelijk die van mijn vriend en Zwarte Piet ontdeed zich van alle luister, toen hij, na al het bestelde te hebben aangenomen, tot mij de gedenkwaardige woorden sprak: 'Dank je wel, Jurry.'

Als je blijkbaar in die wereld van knechten van Zwarte Pieten bent ingetreden, dan ontrolt zich zeker een heel ander leefpatroon waar de wonderen de wereld nog niet uit zijn en die zo passen in de wereld van Sinterklaas, want vele jaren later, toen de goedheiligman onze woonplaats aandeed op doorreis naar de volgende stad en ik ijverig alle Zwarte Pieten in ogenschouw nam om te zien wie dit jaar tot de staf van de kindervriend waren toegetreden, stond ik aan de grond genageld. Mijn beste vriend was in rangorde van de bisschoppelijke hiërarchie opgeklommen en was dit jaar zelf en zelfs van bisschopsknecht tot bisschop, dus Sinterklaas geworden.

In kinderlijke deemoed en vol bewondering heb ik hem begroet, die 's morgens nog bij ons thuis warme chocolademelk gedronken had. Ja, met speculaasjes.

Maar wij vierden thuis geen Sinterklaas. Die kwam bij ons niet feestelijk langs, daar had Sinterklaas geen tijd voor in al die drukte en wij hadden eerlijk gezegd ook geen tijd voor Sinterklaas. 'Daar moet je toch niet aan denken', zei mijn vader. Hij moest op de pakjesavond bij de sjoelbakken zijn om gebroken speculaasharten en chocoladeletters aan de man te brengen. Een feest in de schuur, dat zijn weerga niet kende. In enkele uren tijd was de hele berg vanwege breuk niet goed te verkopen eetwaar verhandeld. En dan ging mijn vader moe van alles naar bed.

En mijn moeder volgde, de kas was opgemaakt. Een voldaan gevoel werd aan Sinterklaas overgehouden. En mijn tante, een zuster van mijn moeder. die al jaren bij ons in huis woonde, en het bewind over alle bestellingen voerde, volgde ook. Sinterklaas zat er voor dit jaar weer op. Nu volgden nog twee feesten.

De volgende morgen, zo wisten we uit ervaring, kwam Sinterklaas toch nog onverwachts langs. Nee, Sinterklaas was niet langs gekomen, hij kwam op dat moment langs.

Dat was een wonderlijke gebeurtenis. Want als ik met mijn broers op de kamer van mijn vader en moeder kwam, dan was Sinterklaas nog niet langs geweest. Er lag geen enkel pakje bij de schoorsteen. We snelden dan de trap op naar de kamer van onze tante en zagen dat Sinterklaas al wel boven geweest was, daar voor de schoorsteen lagen al wel enkele cadeautjes.

We renden dan weer met de nog niet uitgepakte cadeautjes naar beneden en zagen nog net dat mijn moeder enkele cadeautjes bij de schoorsteen legde. Zo doorzagen wij het grote wonder. Immers de schoorsteen, waar alleen een zwart deksel voor een mogelijke kachelpijp te zien was, een deksel, dat absoluut niet open kon, daarvoor lagen wel cadeaus, maar die waren er zojuist door mijn moeder neergelegd en dus absoluut niet door Sinterklaas. Een kapotte chocoladeletter J van Jurry in een doosje van onszelf, wat gebroken fondantjes, een marsepein clowntje, waar het kopje van was beschadigd.

Een eetbare en geopenbaarde ontluistering van het feest, en dat alles niet eens in een net zoals het versje je deed geloven, laat staan in mooi Sinterklaaspapier.

Boven, op de kamer van mijn tante, hoe vreemd in volgorde, lagen dan later nog andere, wat grotere cadeaus, een Meccanodoos en een opwindtrein, die steeds door te hoge snelheid en de te kleine cirkel uit de bocht vloog, nog een legpuzzel. Maar ook die waren, zo begrepen wij nu, niet van Sinterklaas, maar heel gewoon van mijn tante. Nee , het feest van Sinterklaas werd bij ons thuis niet echt gevierd.

HV 0203 het feest van sinterklaas